Mijn aannemer dreigt met een incassobureau of deurwaarder terwijl ik de rekening betwist — wat kunnen ze doen?

Mag een incassobureau doorgaan terwijl ik de rekening betwist?

Een incassobureau is een gewoon bedrijf dat namens de aannemer betaling probeert te krijgen. Het krijgt door die opdracht geen bevoegdheden die de aannemer zelf niet had. Brieven sturen en bellen mag dus, ook als jij het niet eens bent met de rekening.

Wat er niet hoort te gebeuren, is dat een gemotiveerd betwiste vordering eindeloos door een incassotraject wordt gedrukt. Betwist jij onderbouwd — bijvoorbeeld omdat er gebreken zijn, omdat het bedrag niet overeenkomt met de afspraak, of omdat er nooit een factuur is geweest — dan is de aangewezen route dat de aannemer zijn vordering aan de rechter voorlegt, niet dat er een aanmaning bij komt.

Sinds de invoering van de Wet kwaliteit incassodienstverlening moeten incassodienstverleners bovendien in een openbaar register staan en aan kwaliteitseisen voldoen. Staat het bureau dat jou aanschrijft daar niet in, dan is dat op zichzelf al een reden om de vordering en de aanpak kritisch te bekijken en dat te melden.

Kan een deurwaarder zomaar beslag leggen of mijn spullen ophalen?

Nee. Voor beslag op je loon, je bankrekening of je spullen is een executoriale titel nodig: meestal een vonnis van de rechter. Zolang die er niet is, kan een gerechtsdeurwaarder je wel aanschrijven en bezoeken, maar niets afdwingen. Hij mag je woning niet binnen zonder je toestemming en niets meenemen.

Het onderscheid dat de meeste mensen missen: een gerechtsdeurwaarder mag óók gewoon incassowerk doen, zonder dat er een zaak loopt. Een brief met een deurwaarderslogo betekent dus niet dat er een rechtszaak is geweest. Kijk daarom altijd waar de brief op is gebaseerd — een aanmaning, een dagvaarding of een vonnis zijn drie verschillende dingen.

Er bestaat één uitzondering: met verlof van de voorzieningenrechter kan vooraf conservatoir beslag worden gelegd, om te voorkomen dat verhaal onmogelijk wordt. Dat vergt een rechterlijke toets vooraf en komt in gewone consumentengeschillen over een aannemersrekening in de praktijk weinig voor. Krijg je daar wel mee te maken, schakel dan juridische hulp in.

Hoe zorg ik dat mijn betwisting meetelt?

Door hem schriftelijk, gemotiveerd en herhaald te doen. Een telefoontje verdwijnt; een e-mail blijft. Noem steeds waarom je het bedrag niet verschuldigd acht, waar dat uit blijkt, en welk bedrag je wél wilt betalen. Wie alleen zegt "ik betaal niet", staat later zwakker dan wie kan laten zien wat hij wanneer heeft aangevoerd.

Schort je op omdat het werk gebreken heeft, verwijs dan in elke brief terug naar je melding van dat gebrek en naar wat je hebt gevraagd te herstellen. Het verband tussen het gebrek en het ingehouden bedrag is precies wat een rechter wil zien.

Doe ook een concreet betalingsaanbod voor het onbetwiste deel. Dat haalt de druk uit de brieven, beperkt de rente over dat deel, en het laat zien dat je niet gewoon niet wílt betalen.

• Reageer op elke brief, ook op de zoveelste aanmaning, en bewaar alles met datum.
• Vraag om onderbouwing: de overeenkomst of offerte, de specificatie van het werk en de opbouw van het bedrag.
• Betwist per e-mail of aangetekende brief, zodat verzending vaststaat.
• Betaal het onbetwiste deel per bank, met een duidelijke omschrijving, en nooit contant.
• Ga niet akkoord met een betalingsregeling voor het volledige bedrag zolang je de vordering betwist — daarmee kun je hem erkennen.

Mag het bedrag steeds hoger worden door rente en incassokosten?

Niet zomaar. Voor buitengerechtelijke incassokosten bij een consument geldt een extra eis: je moet eerst zijn aangemaand in een brief die aan de wettelijke vereisten voldoet, met een termijn van veertien dagen die pas begint te lopen na de dag waarop je die aanmaning ontving, én met vermelding van de kosten die volgen als je niet betaalt. Ontbreekt die aanmaning, dan kunnen die kosten in beginsel niet verschuldigd worden.

De hoogte van die kosten is bovendien niet vrij te bepalen. Voor consumenten geldt een wettelijke staffel op basis van de hoofdsom, met een maximum. Bedragen die daar ver bovenuit gaan, of een stapel losse "dossierkosten" en "administratiekosten", horen daar niet zomaar bij.

Wettelijke rente loopt pas vanaf het moment dat je in verzuim bent. Betwist je terecht en schort je terecht op, dan kom je over dat deel in beginsel niet in verzuim. Blijkt achteraf dat je ten onrechte hebt ingehouden, dan kan de rente over die periode wel verschuldigd zijn — reden te meer om het ingehouden bedrag in verhouding te houden tot het probleem.

Er ligt een dagvaarding op de mat — wat nu?

Dan is de dreiging geen dreiging meer. Een dagvaarding wordt door een gerechtsdeurwaarder bezorgd en noemt een datum waarop de zaak bij de rechtbank dient. Vanaf dat moment telt alleen nog wat jij aan de rechter voorlegt.

Verschijn of reageer altijd, ook als je het bedrag laag vindt of denkt dat je gelijk vanzelf spreekt. Doe je niets, dan volgt vrijwel altijd een verstekvonnis: de vordering wordt toegewezen zonder dat je verhaal is gehoord, met kosten erbovenop. Met dat vonnis mag de deurwaarder vervolgens wel beslag leggen.

Gaat het om een geldvordering tot € 25.000, dan behandelt de kantonrechter de zaak en heb je geen advocaat nodig; je mag zelf verweer voeren. Dat maakt het niet vrijblijvend: je verweer moet onderbouwd zijn met stukken. Een geordend dossier — de afspraak, de gebreken, je meldingen, je betwisting, je betalingsaanbod — is hier waar het verschil wordt gemaakt.

En als de dreiging zelf niet deugt?

Er wordt in incassobrieven regelmatig gedreigd met dingen die op dat moment helemaal niet kunnen: beslag zonder vonnis, een bezoek dat "vandaag nog" tot ontruiming leidt, of een registratie die je nooit meer een lening laat afsluiten. De indruk wekken dat er maatregelen genomen kunnen worden die de schuldeiser niet kan nemen, kan een oneerlijke of agressieve handelspraktijk opleveren.

Dat kun je melden. Bij ACM ConsuWijzer kun je misleidende en agressieve incassopraktijken aankaarten. Gaat het om een incassodienstverlener, dan is er daarnaast toezicht op grond van de Wet kwaliteit incassodienstverlening. Gaat het om een gerechtsdeurwaarder, dan kun je klagen bij de Kamer voor Gerechtsdeurwaarders.

Zo'n melding beslecht je geschil niet — de rekening blijft ondertussen open staan en de discussie over het werk loopt door. Het corrigeert wel de druk, en het maakt vastgelegd wat er is gebeurd.

Veelgestelde vragen